Arlinda Zekaj iu paraqit policisë vazhdimisht për të kërkuar mbrojtje, por autoritetet mendonin se ajo po e zmadhonte situatën. Më 25 tetor, 49-vjeçarja dëshmoi përsëri kundër bashkëshortit, i cili u arrestua më pas. Ajo kërkoi gjithashtu mbrojtje nga familjarët e tij, por kërkesat nuk u morën parasysh.
Policia e përcolli Zekajn deri në banesë, ku e priste personi që do ta vriste.
Të lidhura
None found
Në orën 20:58, ajo zbriti nga vetura e policisë. Pak çaste më vonë, në polici u bë një telefonatë emergjente. Kur efektivët u kthyen në shtëpinë e saj në orën 21:10, gjetën trupin e pajetë të gruas. Ajo ishte vrarë me sëpatë në dhomën e gjumit. Për vrasjen dyshohet kunati i saj, A. S., i cili në atë kohë ishte në arrati.
Ngjarja ndodhi natën vonë, më 25 tetor 2026, në Vitomiricë, fshat pranë Pejës, në perëndim të Kosovës. Vrasja nxiti reagime të forta dhe protesta me mijëra pjesëmarrës në disa qytete të vendit.
Ky është femicidi i tetë në shtetin më të ri të Europës këtë vit dhe, ndoshta, më brutali. Në dallim nga shumë vrasje të grave të viteve të fundit, rasti i Zekajt ndodhi edhe pasi policia dhe prokuroria kosovare nuk iu përgjigjën kërkesave të saj për ndihmë.
Ministrat nuk pranojnë të largohen nga detyra
Më 26 tetor, një prej reagimeve të para publike u shpreh përmes një proteste: një grup aktivistesh feministe hodhën bojë të kuqe para selisë së Qeverisë së Kosovës në Prishtinë.
Në hyrje të ndërtesës ato vendosën një pankartë ku shkruhej: „Shteti e vrau Arlindën!” Zemërimi vazhdoi të mbushte rrugët në ditët pasuese, me mijëra qytetarë që mbanin fotografi të grave të vrara. Në protesta u dëgjua shpesh edhe slogani: „Qeveria i ka duart me gjak”.
Të dielën, më 1 nëntor 2026, mijëra njerëz u mblodhën sërish në protesta në mbarë Kosovën.
Protestuesit kërkojnë që policët dhe prokurorët përgjegjës për rastin Zekaj të përballen me aktakuza. Ata kërkojnë po ashtu dorëheqjen e ministrit të Brendshëm, Xhelal Sveçla, dhe ministres së Drejtësisë, Donika Gërvalla. Në mars të vitit 2026, kryeministri Albin Kurti e kishte emëruar Gërvallën koordinatore kombëtare për mbrojtjen nga dhuna në familje.
Deri tani, as Sveçla dhe as Gërvalla nuk kanë pranuar të japin dorëheqjen. Kurti, ndërkaq, ka pohuar se disa institucione shtetërore në Kosovë kanë „dështuar”.
Rreziku ishte paralajmëruar
Vrasja nuk ndodhi pa shenja paralajmëruese.
Gjatë verës, Arlinda Zekaj kishte denoncuar bashkëshortin e saj për kërcënime. Më pas, gjykata e Pejës lëshoi urdhër mbrojtjeje: kujdestaria e përbashkët e djalit iu besua përkohësisht asaj, ndërsa përdorimi i shtëpisë familjare iu dha gjithashtu Zekajt. Urdhri lejonte që bashkëshorti të banonte në të njëjtën shtëpi, por kërkonte të ruante distancë prej të paktën dy metrash prej saj. Jashtë banesës, ai duhej të qëndronte 20 metra larg.
Zekaj nuk pranoi të shkonte në një strehimore për gra, pasi dëshironte të jetonte në shtëpinë e saj bashkë me të birin.
Edhe pas marrjes së urdhrit mbrojtës, ajo iu drejtua policisë disa herë të tjera, duke raportuar, ndër të tjera, kërcënime nga kunati.
Një sinjal veçanërisht shqetësues ishte denoncimi i bërë vetëm tri ditë para vrasjes.
Më 22 tetor, Zekaj i tha policisë se familjarë të bashkëshortit po qëndronin në shtëpinë e saj kundër dëshirës së saj. Në mesin e tyre ishte edhe A. S.
Sipas saj, ai e kishte kërcënuar: „Largohu, përndryshe do të të vras!”
Megjithëse ishte raportuar një kërcënim i drejtpërdrejtë me vdekje, deri në vrasjen e Zekajt A. S. ishte pyetur vetëm si dëshmitar në çështjen ndaj bashkëshortit të saj.
Më 27 tetor 2026, pas vrasjes, policia e arrestoi A. S. pranë Pejës. Ai po hetohet për vrasje.
„Kolaps i shtetit”
Që prej vitit 2010, në Kosovë janë vrarë 55 gra nga partnerët ose pjesëtarë të familjeve të tyre. Në shumë raste, vrasjet kanë pasuar vite dhune të dokumentuar dhe denoncime që janë lënë pas dore.
Qeveritë e Kosovës kanë miratuar gjatë viteve të fundit disa ligje dhe rregullore që synojnë luftimin më të efektshëm të dhunës ndaj grave. Mes masave, për vrasësit në raste të tilla mund të jepet tashmë edhe burgim i përjetshëm.
Megjithatë, aktivistet vënë në dukje se institucionet përgjegjëse nuk i zbatojnë këto masa në mënyrë të vazhdueshme dhe të bashkërenduar. Ato përfshijnë policinë, shërbimet sociale, prokuroritë dhe gjykatat.
Në një artikull për portalin Nacionale, avokatja Njomeza Zejnullahu shkruan: „Pas çdo vrasjeje dëgjojmë të njëjtën fjalë: dështim. ‘Institucionet kanë dështuar.’ Unë nuk pajtohem. Dështim është kur diçka ndodh një herë, kur një sistem që zakonisht funksionon pëson një defekt në një pikë të caktuar. Kur rastet përsëriten, kur viktimat janë pothuajse gjithmonë gra dhe secila prej tyre ka trokitur më parë në dyert e një institucioni, kjo nuk është më dështim. Ky është kolaps i shtetit dhe i shoqërisë përballë vetë gruas.”
Çfarë duhet bërë?
Pas vrasjes së Arlinda Zekajt, disa drejtues të lartë të policisë në Pejë dhe zonat përreth janë pezulluar. Nga detyra është larguar përkohësisht edhe një prokurore që kishte trajtuar denoncimet e saj.
Për protestuesit, këto masa nuk janë të mjaftueshme.
„Të gjithë personat e përfshirë në zinxhirin e përgjegjësisë duhet jo vetëm të shkarkohen nga pozitat e tyre për moskryerjen e detyrave zyrtare, por edhe të ndiqen penalisht”, i tha DW-së Liridona Sijarina, politologe dhe aktiviste feministe e Kolektivit Feminist të Kosovës.
„Këtu nuk bëhet fjalë vetëm për policët, prokurorët dhe gjyqtarët, por edhe për kryetarin e Komunës së Pejës, Gazmend Muhaxheri, dhe në fund edhe për nivelin ministror.”
Sipas Sijarinës, aktivistet feministe kërkojnë që Ministria e Punëve të Brendshme të krijojë një njësi të posaçme. Ajo do ta trajtonte sigurinë e grave si çështje të sigurisë kombëtare dhe do të përqendrohej në parandalimin e femicideve.
Aktivistet kërkojnë gjithashtu që qeveria t’i japë përparësi projektligjit për banimin social të përballueshëm. Sipas tyre, ligji duhet të përfshijë edhe mundësinë që gratë e dhunuara në familje të vendosen në banesa sociale.
„Ne besojmë”, thotë Sijarina, „se sjellja institucionale deri më tani vetëm sa do ta thellojë edhe më shumë mosbesimin e grave ndaj shtetit dhe, si pasojë, do të çojë në përshkallëzimin e dhunës ndaj tyre.
Qeveria e ka në dorë të tregojë nëse e merr seriozisht jetën e grave, duke u pozicionuar qartë ndaj kërkesave tona.”
