Mbyllja e hapësirës ajrore të SHBA-së, e cila zgjati pak më shumë se katër orë të premten, bëri që të anulohen 4,000 fluturime. Në më pak se 48 orë, më shumë se 15,000 nisje u anuluan dhe të paktën dy milionë pasagjerë mbetën të bllokuar, shumë prej të cilëve prisnin të mësonin se çfarë kishte ndodhur me fluturimet e tyre. Dhe ndërsa linjat ajrore po përpiqen të "përpunojnë" operacionet e tyre, duke i çuar udhëtarët në destinacionet e tyre, Uashingtoni po përpiqet të kuptojë se çfarë shkaktoi ndërprerjen më të gjatë të trafikut ajror që nga 11 shtatori 2001.

Presidenti Trump, në një mesazh në platformën e tij, Truth, fajësoi drejtpërdrejt administratën e paraardhësit të tij, Joe Biden. "Ka qenë një katastrofë" për Administratën Federale të Aviacionit (FAA), autoritetin që mbikëqyr trafikun ajror në SHBA, shkroi ai. "Çdo gjë që kanë prekur është përkeqësuar."

Trump - në komentin e tij të parë zyrtar për këtë çështje - iu referua "shumave masive të parave të shpenzuara në mënyrë të pamatur, duke përkeqësuar më tej një sistem tashmë të vjetëruar dhe joefikas". Presidenti kështu rindezi debatin mbi infrastrukturën teknologjike të qendrave të radarëve dhe kullave të kontrollit të SHBA-së, e cila po plaket, është e vjetëruar dhe gjithnjë e më e paaftë për të përballuar vëllimet e mëdha të trafikut.

Sipas asaj që ka dalë deri më tani, shkaku i incidentit është një përditësim i pjesshëm i rrjetit kompjuterik të qendrave të radarëve, i cili shkaktoi keqfunksionim të sistemeve.

Në një konferencë për shtyp dje, Sekretari i Transportit Sean Duffy tha se "routerët dhe switch-et e vjetër, të lidhur me një rrjet analog të bazuar në bakër që po zëvendësohej me fibra optike, ishin të mbingarkuar nga fluksi i të dhënave, duke shkaktuar komunikime me ndërprerje dhe ndërprerje të radarit". Administrata Trump po heton nëse shkaku ishte për shkak të paaftësisë nga ana e L3Harris (gjigandi që menaxhon sistemin amerikan të kontrollit të trafikut ajror) apo një problem me një router të dëmtuar që ata instaluan. Duffy fajësoi gjithashtu Kongresin për mosndarjen e fondeve të mjaftueshme për modernizimin: "Na duhen 50 miliardë dollarë; ekziston rreziku që kjo të ndodhë përsëri".

Duffy shpjegoi se routeri që L3Harris po zëvendësonte u mbingarkua, duke ofruar informacion anormal dhe duke e ngarkuar pjesën tjetër të rrjetit.

Por si ishte e mundur kjo? Pak pas drekës të premten, ekspertët përditësuan një pjesë të rrjetit të komunikimit që lidh sistemet e ndryshme, shpjeguan për Corriere della Sera burime evropiane të aviacionit të informuara nga amerikanët. Kur sistemi u rikthye plotësisht në shërbim, pjesët e përditësuara dhe të vjetra nuk komunikonin më, duke detyruar një rinisje të plotë dhe duke ndërprerë kështu komunikimet. Për të paktën dy orë, specialistët e FAA-s (Administrata Federale e Aviacionit) u përpoqën të rivendosnin frekuencat, por nuk patën sukses në disa qendra radarësh dhe hasën stabilitet të dobët të sinjalit në të tjera. Në atë pikë, u vendos një "ndalim tokësor", duke ndaluar ngritjet.

Burimet evropiane nuk mund të shpjegojnë se si një përditësim i vetëm dhe problemet e lidhura me të mund të kenë pasoja në të gjithë vendin në një mjedis me teprica të shumëfishta, që do të thotë se nëse ndërfaqja kryesore dështon, ndërfaqet e emergjencës marrin përsipër. Ata gjithashtu nuk mund ta kuptojnë pse ndërhyrjet u kryen në një kohë kulmore të trafikut (paqëndrueshmëria u regjistrua në orën 3:36 pasdite të premten) dhe jo kur trafiku është i reduktuar (si të shtunën). Kur u aktivizua ndalimi i fluturimit, avionët në fluturim nuk po fluturonin në errësirë: disa sisteme rezervë janë në vend për të siguruar komunikimin midis kontrollorëve dhe pilotëve, duke lejuar uljen e 3,500 avionëve.

Arsyeja për ndërhyrjen e pasuksesshme mbetet e paqartë. L3Harris raporton besueshmëri 99.99971% të sistemeve të menaxhuara. Ekspertët theksojnë se përditësimet duhet të ndjekin qasjen "ndërto-pastaj-ndërro": instalimi dhe testimi paralel, prerja e një blloku në të njëjtën kohë gjatë intervaleve kohore me trafik të ulët me kopje rezervë të plotë dhe mosdalja kurrë nga rrjeti.

Ndikimi kombëtar konsiderohet i çuditshëm. Një përditësim i vetëm duhet të kishte përmbajtur tepricat. Në vend të kësaj, ai eliminoi lidhjet zanore/frekuencore në çdo qendër.

Të dielën, Duffy tha se priste një kthim në "normalitet deri sot dhe normalitet të plotë deri nesër"./ Corriere della Sera