Bota ka ende nevojë për Trump-in

Nga Erfan Fard – Washington Examiner/

Sipas informacioneve të fundit të inteligjencës amerikane, Republika Islamike e Iranit planifikon të dëmtojë dhe të eliminojë fizikisht presidentin Donald Trump. Raportet për përpjekjet në rritje të Iranit për të vrarë Trump-in nuk janë thjesht lajme shqetësuese për sigurinë e presidentit. Ato nxjerrin në pah një nga aspektet më të rrezikshme të përballjes së tanishme mes Uashingtonit dhe regjimit terrorist të Teheranit, që mban vendin nën pushtet.

SHBA-ja ka dërguar pajisje të tjera ushtarake, municione dhe sisteme interceptuese në Izrael dhe në vende të tjera të rajonit. Ndërkohë, është ngritur mundësia e sulmeve të tjera kundër regjimit shiit të mullahëve në Teheran, me synimin për të çliruar 90 milionë njerëz që jetojnë nën tiraninë fetare të tyre në Iran. Krahas kërcënimeve ushtarake, Teherani vazhdon të shqyrtojë një nga mjetet më të vjetra të regjimeve autoritare: eliminimin fizik të një kundërshtari politik. Dokumentet gjyqësore amerikane dëshmojnë për një histori kërcënimesh për vrasjen e Trump-it nga operativë të lidhur me Gardën Revolucionare Islamike. Kushdo që njeh historinë e terrorizmit shiit e di se i vetmi mullah i mirë është mullahu i vdekur!

Shtëpia e Bardhë po shqyrton mundësinë e një operacioni të kufizuar ushtarak, që do të zgjaste tri deri në katër ditë. Megjithatë, mbetet e paqartë nëse një operacion i tillë mund të ndryshojë rrënjësisht ekuilibrin aktual politik dhe të sigurisë. Kjo, sepse Shtëpia e Bardhë ende nuk ka vendosmërinë e vërtetë për të rrëzuar regjimin e këtij karteli kriminal, ndërsa optimistët e mashtruar përpiqen të paraqiten si paqebërës dhe të ndjekin diplomacinë me mullahët mizorë dhe Gardën Revolucionare terroriste!

Ndërkohë, zyrtarët ushtarakë izraelitë deklarojnë se janë të përgatitur për një luftë më të gjerë. Komandantët e organizatave terroriste të regjimit shtypës të Teheranit, që mban vendin nën pushtet, lëshojnë çdo ditë kërcënime të çmendura dhe jorealiste. Ata deklarojnë se çdo shenjë sulmi do t'i shtyjë të veprojnë pa pritur, duke i vënë flakën gjithçkaje dhe duke i tërhequr të gjithë në një vorbull shkatërrimi.

Nga pikëpamja strategjike, kjo situatë është e rrezikshme, sepse bashkohen tre faktorë: dobësimi i parandalimit të sulmeve konvencionale nën regjimin e Kalifatit Islamik, i njohur zakonisht si Republika Islamike; rritja e mundësisë së një lufte parandaluese; dhe zhvendosja e mundshme e një pjese të konfliktit drejt operacioneve terroriste dhe formave asimetrike të luftës.

E vërteta e hidhur e historisë politike është se, kur regjimet autoritare dhe ideologjike nuk arrijnë më të fitojnë në fushën e betejës, ato përpiqen të ndryshojnë historinë duke eliminuar figura kyçe. Në sisteme të tilla, vrasja politike nuk është thjesht hakmarrje. Ajo është një përpjekje për të zëvendësuar vullnetin e popujve dhe të qeverive me atë të vrasësve mizorë.

Nga ky këndvështrim, kërcënimi ndaj jetës së Trump-it nuk duhet parë vetëm si çështje e mbrojtjes së presidentit, por edhe si kërcënim ndaj sovranitetit kombëtar, vendimmarrjes së pavarur politike të SHBA-së dhe sigurisë kombëtare amerikane. Pikërisht kjo mungesë e të kuptuarit të terrorizmit islamist çoi në sulmet terroriste të 11 Shtatorit 2001.

Që nga themelimi i tij në vitin 1979, nën emrin mashtrues të një republike, regjimi i banditëve dhe grupeve terroriste ka përdorur dhunën politike, radikalizmin dhe terrorizmin islamist jo vetëm për të konsoliduar pushtetin e establishmentit të urryer klerikal shiit brenda Iranit, por edhe gradualisht si mjete të politikës së jashtme.

Me fjalë të tjera, ky regjim është mbështetur te terrorizmi për të fituar pushtet dhe pasuri, si dhe për ta ruajtur pushtetin për gjysmë shekulli. Natyrisht, ai mund të rrëzohet vetëm përmes luftës.

Marrja peng e diplomatëve amerikanë, mbështetja për grupet terroriste islamiste, të maskuara pas emërtimeve mashtruese si “rezistencë” dhe “xhihad”, operacionet jashtë vendit dhe ndjekja e disidentëve jashtë kufijve të Iranit, tregojnë të gjitha një mendësi të helmuar, që nuk njeh dallim thelbësor mes interesave dhe nevojave të një regjimi ideologjik dhe rregullave që drejtojnë marrëdhëniet ndërkombëtare.

Në këtë botëkuptim të errët dhe kriminal, kundërshtari politik nuk është thjesht një rival me të cilin mund të negociohet, por një objektiv që duhet kontrolluar, frikësuar dhe eliminuar. Pikërisht këtu përplaset logjika e shtetit demokratik modern me atë të sundimit islamik terrorist.

Dosjet në qendrat kundër terrorizmit në Uashington e kanë kthyer këtë rrezik nga një mundësi teorike në një realitet të sigurisë kombëtare. Në mënyrë të përsëritur, operativë të lidhur me Gardën Revolucionare ose Ministrinë e Inteligjencës kanë planifikuar vrasjen e Trump-it dhe madje kanë paguar vrasës me pagesë. Disa prej tyre, natyrisht, janë arrestuar dhe akuzuar, por celulat terroriste të fjetura të regjimit dhe rrjetet e lidhura me Republikën Islamike vazhdojnë të jenë aktive në territorin amerikan.

Pavarësisht dallimeve ligjore dhe operacionale mes këtyre rasteve, ato tregojnë një model të përbashkët: përdorimin e ndërmjetësve dhe rrjeteve kriminale për të kryer akte dhune politike brenda SHBA-së. Terroristët janë përhapur si SIDA.

Edhe më shqetësues është fakti se operacione të tilla nuk kërkojnë domosdoshmërisht një ushtri, raketa apo pajisje të sofistikuara ushtarake. Me fonde të kufizuara, kontakte të fshehta dhe kriminelë të rekrutuar në vend, aparati i inteligjencës së një shteti mund të krijojë një kërcënim, pasojat politike të të cilit tejkalojnë shumë aftësitë e operativëve të tij.

Kjo është lufta asimetrike: shndërrimi i dobësisë ushtarake në një kërcënim për sigurinë përmes frikës, befasisë dhe prishjes së llogaritjeve të kundërshtarit. Prandaj, shkatërrimi i një pjese të kapaciteteve raketore ose i objekteve ushtarake të Republikës Islamike nuk e eliminon domosdoshmërisht aftësinë e saj për të kryer operacione të fshehta.

Identifikimi, gjurmimi i identitetit, mbledhja e informacioneve dhe ndëshkimi i disidentëve iranianë jashtë vendit duhet të shërbejnë si sinjal alarmi për agjencitë amerikane kundër terrorizmit. Operacionet konkrete të vrasjeve dhe aktivizimi i konfirmuar i celulave të fjetura janë të qarta dhe të padiskutueshme. Të kombinuara me historikun e njohur të represionit përtej kufijve, këto tregues nënvizojnë nevojën për vigjilencë në kundërzbulim dhe hetime parandaluese.

Kërcënimi ndaj Trump-it ka rëndësi jo vetëm për pasojat që mund të ketë për sigurinë, por edhe për rolin e tij historik. Bota ka ende nevojë për Trump-in, sepse presidenca e tij përkon me një nga sprovat më vendimtare të sigurisë në epokën moderne.

Trump e dobësoi gradualisht rrjetin operacional të Republikës Islamike, më pas eliminoi në mënyrë poshtëruese udhëheqësin suprem të terroristëve të botës, Ali Khamenein, dhe anëtarë të sektit të tij kriminal, si Qassem Soleimani.

Tani e pret një mundësi edhe më e madhe historike: ta shndërrojë epërsinë ushtarake të Amerikës në një rend sigurie, në të cilin Republika Islamike të mos mund të përdorë më terrorizmin e sponsorizuar nga shteti, kërcënimet bërthamore dhe luftërat përmes grupeve të ndërmjetme si mjete për të mbijetuar.

Por, meqë terrorizmi, armiqësia dhe krizat janë pjesë e pandashme e identitetit dhe ADN-së së këtij regjimi mashtrues, e vetmja zgjidhje është ndryshimi i regjimit dhe shkatërrimi i udhëheqjes së tij shtypëse, që mban vendin nën pushtet.

Historia na mëson se guximi politik pa mençuri strategjike mund të çojë në fitore jetëshkurtra dhe disfata afatgjata. Pikërisht këtu bëhet i qartë dallimi mes një komandanti fitimtar dhe një udhëheqësi shtetëror që lë gjurmë në histori. Shkatërrimi i objektivave ushtarake mund t'i sjellë fitoren një komandanti, por një udhëheqës shtetëror ka sukses vetëm kur arrin ta shndërrojë rezultatin e një operacioni në një rend të qëndrueshëm. Nëse Uashingtoni rikthehet në ciklin e negociatave të kota dhe qesharake, lëshimeve dhe rikthimit të kapaciteteve të Republikës Islamike, kjo mundësi historike do të shkojë dëm.

Ndërkohë, kundërthëniet themelore të politikës amerikane janë shqetësuese. Trump flet për sulme të gjera kundër kapaciteteve ushtarake dhe bërthamore të Republikës Islamike, por njëkohësisht mbetet i hapur ndaj vazhdimit të negociatave. Çfarë mund të arrihet, në të vërtetë, përmes dialogut me terroristët? Nga këndvështrimi i një terroristi, negociatat i japin legjitimitet dhe përbëjnë një shenjë dobësie.

Diplomacia pa një objektiv përfundimtar të përcaktuar qartë, pa garanci që mund të zbatohen dhe pa një vlerësim të natyrës së palës tjetër, vetëm i jep kohë regjimit të Teheranit të rimëkëmbet dhe të vazhdojë ekzistencën e tij parazitare. Nuk mund të arrihet një marrëveshje e qëndrueshme për sigurinë rajonale me një sistem, operativët e të cilit akuzohen se kanë planifikuar vrasjen e zyrtarëve të lartë të vetë vendit që po negocion me të.

Iluzioni i diplomacisë duhet të marrë fund. Terrorizmi i sponsorizuar nga shteti dhe kërcënimet ndaj zyrtarëve dhe qytetarëve amerikanë duhet të merren seriozisht si çështje që shkojnë përtej negociatave të imagjinuara dhe pazareve politike. Asnjë marrëveshje për kufizimin e programit bërthamor nuk mund t'i japë zgjidhje kërcënimit që paraqet një rrjet sigurie që vepron përtej kufijve. Siguria e vërtetë kërkon më shumë sesa pakësimin e rezervave të uraniumit apo shkatërrimin e pajisjeve ushtarake. Ka ardhur koha t'i jepet fund një regjimi të dhunshëm, të pacivilizuar, që merr pengje dhe është i korruptuar.

Çështja shkon përtej vetë Trump-it. Një përpjekje nga ana e një qeverie të huaj, pushtuese dhe terroriste për të vrarë presidentin amerikan përbën një sulm ndaj parimeve themelore të ligjit amerikan. Objektivi përfundimtar i Teheranit është të ndryshojë vendimet e një kombi përmes dhunës dhe vrasjeve.

Edhe kundërshtarët më të ashpër të Trump-it duhet ta kuptojnë se mbrojtja e jetës së tij nuk do të thotë të mbrosh Partinë Republikane apo të mbështesësh politikat e tij personale. Ajo do të thotë të mbrosh pavarësinë dhe interesat kombëtare të Amerikës.

Në këtë pikë, siguria e Izraelit, siguria e Amerikës dhe liria e popullit iranian janë të ndërthurura. Republika Islamike, së bashku me lobet e saj islamiste të së majtës dhe të ashtuquajturit reformistë, është përpjekur t'i shndërrojë krizat e brendshme në konflikte rajonale, duke e lidhur mbijetesën e saj politike me armiqësinë ndaj vendeve të tjera.

Populli iranian, viktimë e aparatit shtypës të kësaj qeverie vrasëse, meriton një të ardhme të lirë nga terrorizmi i sponsorizuar nga shteti dhe rreziku i luftës. Ndryshimi i regjimit në Teheran, së bashku me mbështetjen për kërkesat e popullit iranian, mund të nisë një transformim më të madh në historinë e Lindjes së Mesme.

Në këto rrethana, agjencitë amerikane të inteligjencës duhet t'i vlerësojnë me saktësi kërcënimet, të zbulojnë rrjetet dhe të parandalojnë operacionet. Mbrojtja e Trump-it është thelbësore. Mullahët mizorë të Teheranit nuk duhet të mendojnë se kërcënimi ndaj jetës së presidentit amerikan mund ta thyejë vendosmërinë politike të Uashingtonit apo t'i shpëtojë ata nga përgjegjësia.

Shpresoj që Trump të jetojë mjaftueshëm dhe të ketë kohën e nevojshme për të dëshmuar një transformim të madh, që mund të ndryshojë sigurinë globale për breza të tërë: përfundimin e aftësisë së Republikës Islamike për ta përdorur terrorizmin si mjet pushteti.

Nëse arrin ta mposhtë regjimin terrorist islamist, kjo arritje historike do të shkojë përtej një mandati të vetëm presidencial dhe do të ketë rëndësi për të ardhmen e njerëzimit. Trump përballet tani me një moment historik, në të cilin duhet të marrë një vendim dhe të përballet me gjykimin e historisë.

Bota ka nevojë për siguri, stabilitet, paqe dhe fundin e terrorizmit. Dhe bota ka ende nevojë për Trump-in, sepse ai mund të ndihmojë në rrëzimin e këtij regjimi në Iran.

Nëse del me nder nga kjo sprovë historike, trashëgimia e tij më e rëndësishme do t'i përkasë brezave të ardhshëm. Dhe një ditë, historia do ta vendosë emrin e tij përkrah udhëheqësve që ndryshuan rrjedhën e botës.

/Erfan Fard është analist për kundërterrorizmin dhe studiues i Lindjes së Mesme me bazë në Uashington. Ai fokusohet veçanërisht te Irani, terrorizmi islamik dhe konfliktet etnike në rajon.