Sulmi i përgjakshëm që tronditi Poloninë – kronologjia, viktimat dhe detajet për autorin

Sulmi me armë zjarri në zemër të Krakovit ka tronditur Poloninë, një vend ku sulmet masive të këtij lloji janë relativisht të rralla.

Gjashtë persona humbën jetën dhe më shumë se një duzinë të tjerë u plagosën, ndërsa të dhënat që po dalin gradualisht nga hetimi po e zhvendosin vëmendjen nga vetë dinamika e sulmit te një pyetje më e madhe: kush ishte sulmuesi, çfarë e motivoi dhe si arriti të siguronte armët me të cilat kreu sulmin?

Autoritetet polake thonë se gjithçka që dihet deri më tani sugjeron se sulmuesi veproi i vetëm.

Ministri i Brendshëm, Marcin Kierwiński, tha se policia nuk ka prova që tregojnë për përfshirjen e një personi tjetër në sulm.

Ai shtoi se i dyshuari kishte pikëpamje “shumë radikale” dhe se dukej se ishte “i fascinuar nga ideologjitë e ekstremit të djathtë”.

Ky konstatim është deri tani pista më konkrete për motivin, por nuk përbën ende një përfundim të plotë të hetimit.

Autoritetet nuk kanë sqaruar nëse 25-vjeçari ishte pjesë e ndonjë organizate, nëse kishte lidhje me grupe ekstremiste apo nëse radikalizimi i tij kishte ndodhur kryesisht në internet.

Pikërisht ky dallim pritet të jetë një nga çështjet kryesore të hetimit: nëse bëhej fjalë për një sulmues të vetmuar me bindje ekstremiste apo për dikë që kishte krijuar kontakte me një rrjet më të gjerë.

Një sulm i drejtuar ndaj një “objektivi të butë”

Mënyra se si u krye sulmi tregon se autori kishte zgjedhur një nga vendet me ekspozimin më të madh të mundshëm.

Sheshi Kryesor i Krakovit është jo vetëm zemra historike e qytetit, por edhe një nga hapësirat publike më të frekuentuara në Poloni.

Çdo ditë aty kalojnë mijëra banorë dhe turistë.

Sipas policisë, sulmuesi hyri me një veturë në shesh rreth orës 15:00 dhe hapi zjarr në disa pika, duke qëlluar njerëzit në mënyrë të rastësishme.

Autoritetet thanë se viktimat dhe të plagosurit u gjetën në disa pjesë të sheshit, çka sugjeron se ai lëvizi me automjet gjatë sulmit.

Një ish-zyrtar i lartë policor polak e ka përshkruar Sheshin Kryesor si një “objektiv të butë” – një zonë publike me përqendrim të madh njerëzish, por ku masat e sigurisë nuk janë të njëjta si në aeroporte apo institucione shtetërore.

Kjo është një nga arsyet pse zgjedhja e këtij vendi është veçanërisht domethënëse: sulmuesi nuk synoi një objekt ushtarak apo qeveritar, por një hapësirë civile dhe turistike ku mund të shkaktonte sa më shumë viktima brenda një kohe shumë të shkurtër.

I armatosur dhe i përgatitur

Detajet për pajisjet e përdorura tregojnë gjithashtu se nuk bëhej fjalë për një akt të kryer me një armë të vetme të marrë në moment.

Sulmuesi ishte i veshur me rroba kamuflazhi dhe mbante jelek antiplumb. Ai kishte me vete një armë të gjatë të stilit ushtarak, ndërsa në automjetin e tij policia gjeti armë të tjera dhe një sasi të madhe municioni.

Ky arsenal është një nga elementet që hetuesit pritet ta analizojnë në detaje.

Duhet të përcaktohet origjina e secilës armë, nëse ato ishin të regjistruara ligjërisht, kur ishin siguruar dhe nëse ndonjë person tjetër kishte dijeni për përgatitjet.

Raportimet fillestare se sulmuesi mund të kishte leje për armë ende nuk e zgjidhin këtë çështje.

AP raporton se autoritetet nuk e kishin sqaruar ende nëse të gjitha armët e gjetura ishin në pronësi të ligjshme.

Ministri i Mbrojtjes ka përjashtuar një tjetër pistë të ngritur menjëherë pas sulmit: atë se autori mund të kishte qenë pjesëtar i ushtrisë.

Autoritetet kanë thënë se ai nuk kishte shërbyer në forcat e armatosura polake dhe nuk kishte lidhje me ushtrinë.

Policia e ndali brenda pak minutash

Një nga elementet që mund të ketë kufizuar numrin e viktimave ishte reagimi i shpejtë i policisë.

Forcat e rendit u përballën me sulmuesin brenda pak minutash nga fillimi i të shtënave. Pas një shkëmbimi zjarri, ai u qëllua dhe u arrestua.

Sipas autoriteteve, edhe pasi ishte plagosur, ai vazhdoi të qëllonte ndaj policisë. Dy zyrtarë policorë mbetën të plagosur, ndërsa njëri prej tyre raportohej në gjendje të rëndë.

Kryeministri Donald Tusk e ka vlerësuar reagimin e policisë dhe u ka bërë thirrje politikanëve që të mos e përdorin tragjedinë për përplasje politike përpara se të përcaktohen të gjitha faktet.

Kjo thirrje është domethënëse edhe për mënyrën se si autoritetet po përpiqen ta menaxhojnë fazën e parë pas sulmit: duke ndarë atë që tashmë është konfirmuar nga ajo që mbetet ende hipotezë.

Një zhvillim i ri në shtëpinë e të dyshuarit

Hetimi mori një tjetër drejtim në orët e mbrëmjes.

Kryeministri Tusk tha se pamjet e marra me dron nga shtëpia e të dyshuarit duket se tregojnë trupa të pajetë brenda saj. Sipas tij, viktimat mund të jenë anëtarë të afërt të familjes së sulmuesit.

Nëse kjo konfirmohet, hetuesit do të duhet të përcaktojnë nëse vdekjet në shtëpi kanë ndodhur përpara sulmit në qendër të Krakovit dhe nëse ato janë pjesë e së njëjtës sekuencë kriminale.

Ky element mund të jetë vendimtar për rindërtimin e orëve që i paraprinë sulmit dhe për të kuptuar më mirë motivin.

Megjithatë, autoritetet ende nuk kanë dhënë një përfundim zyrtar për rrethanat e vdekjeve në shtëpi, prandaj ky informacion mbetet pjesë e një hetimi në zhvillim.

Ekstremizmi i djathtë – çfarë dihet dhe çfarë jo?

Deklarata e ministrit të Brendshëm se sulmuesi ishte “i fascinuar nga ideologjitë e ekstremit të djathtë” është deri tani treguesi kryesor për motivin ideologjik.

Por kjo nuk do të thotë se çdo element i sulmit tashmë është shpjeguar.

Hetuesit do të duhet të analizojnë pajisjet elektronike të të dyshuarit, historikun e komunikimeve të tij, aktivitetin në rrjetet sociale, materialet që mund të ketë konsumuar, kontaktet dhe çdo shënim ose dokument të gjetur në shtëpi apo në automjet.

Po aq e rëndësishme do të jetë të përcaktohet nëse ideologjia ishte motivi kryesor i sulmit apo një pjesë e një kombinimi faktorësh.

Autoritetet deri tani nuk kanë bërë publik një manifest, një deklaratë të autorit apo një objektiv specifik politik.

Për këtë arsye, përfundimi se sulmi ishte ideologjikisht i motivuar mbetet ende pjesë e hetimit dhe jo një konkluzion përfundimtar.

Pse ky sulm është veçanërisht tronditës për Poloninë?

Sulmet masive me armë janë shumë më të rralla në Poloni sesa në disa vende të tjera, ndërsa posedimi i armëve është i rregulluar në mënyrë relativisht të rreptë. Pikërisht për këtë arsye, një person i armatosur rëndë që hyn në një nga hapësirat më të njohura turistike të vendit dhe hap zjarr ndaj kalimtarëve përbën një goditje të rëndë për ndjenjën e sigurisë publike.

Qyteti ka shpallur ditë zie deri më 11 nëntor, ndërsa institucionet kulturore kanë anuluar aktivitete.

Mesazhe ngushëllimi dhe solidariteti kanë ardhur nga liderë dhe institucione evropiane dhe ndërkombëtare.

Por përtej reagimeve politike, sfida kryesore për autoritetet tashmë është hetimore.

Duhet të rindërtohet jo vetëm ajo që ndodhi në minutat e sulmit, por edhe javët dhe muajt përpara tij.

Pyetjet që ende presin përgjigje

Pavarësisht informacionit të publikuar, disa çështje kryesore mbeten të hapura: si i siguroi armët sulmuesi, sa kohë e kishte planifikuar sulmin, nëse kishte paralajmëruar dikë për synimet e tij, çfarë aktiviteti kishte në internet, nëse kishte lidhje me persona apo grupe ekstremiste dhe çfarë ndodhi në shtëpinë e tij përpara se të nisej drejt qendrës së Krakovit.

Gjithashtu, shifrat për të plagosurit kanë ndryshuar gjatë ditës teksa autoritetet kanë përditësuar të dhënat.

Raportimet më të fundit flasin për gjashtë të vrarë dhe 15 të plagosur, ndërsa në raportimet e hershme numri i personave të dërguar në spitale ishte dhënë si 16 duke përfshirë edhe sulmuesin.

Përgjigjet ndaj këtyre pyetjeve do të përcaktojnë nëse sulmi në Krakov do të trajtohet përfundimisht si një akt terrorist i motivuar ideologjikisht, një sulm i një ekstremisti të vetmuar apo një krim me motive të ndërthurura. /Telegrafi/