Apple ka krijuar një “listë gri” me rreth 100 mijë fjalë dhe fraza në gjuhë të ndryshme që tastiera e iPhone shmang t’i sugjerojë gjatë shkrimit automatik ose shkrimit me rrëshqitje të gishtit. Zbulimi, i bërë nga studiuesi Derrick Kaufman dhe hetimi i Reuters, tregon se lista nuk ndalon shkrimin e fjalëve, por pengon që ato të shfaqen si sugjerime nga funksioni i plotësimit automatik.
Kaufman tha se kjo praktikë reflekton përpjekjen e Apple për të balancuar sistemin e parashikimit të tekstit me shmangien e shprehjeve fyese, vulgare apo politikisht të ndjeshme, por paralajmëroi se kjo mund të ndikojë në mënyrën e komunikimit të miliona përdoruesve. “Është një formë shumë delikate censure,” deklaroi ai për Reuters.
Lista përfshin jo vetëm terma të lidhur me drogën, seksin dhe dhunën, por edhe shprehje me përmbajtje politike, si “diktator Trump” dhe “Joe i përgjumur”. Në të janë identifikuar gjithashtu fraza si “konspiracion i krahut të djathtë”, “pavarësia tibetiane” dhe “Irlanda e Bashkuar”. Kufizimet ndryshojnë sipas gjuhës: në versionin hindi shmangen shprehje përçmuese ndaj Narendra Modi dhe Rahul Gandhi; në frëngjisht tastiera shmang “imigracion shumë lart”; në hebraisht është identifikuar “territore të pushtuara”. Kaufman vë re edhe mospërputhje në zbatim, p.sh. lejohet sugjerimi “lexo tekste erotike” por shmanget një variant që i referohet përmbajtjes erotike homoseksuale.
Kaufman nisi hetimin pas vëzhgimeve të mëparshme kur funksioni i shkrimit me rrëshqitje kishte vështirësi me fraza si “djalë i keq” dhe “burrë i bardhë” ndërsa nuk paraqiste probleme me “vajzë e keqe” dhe “burrë i zi”. Pasi përdori mjete të inteligjencës artificiale, ai gjeti një skedar të fshehur në sistemin operativ të Apple ku ruheshin fjalët e filtruar. Ai vlerëson se lista përmban rreth 100 mijë hyrje, pa përfshirë karakteret kineze.
Reuters verifikoi disa nga gjetjet në një iPhone: në disa raste fjalët nuk sugjeroheshin fare, në të tjera zëvendësoheshin — për shembull “Irlanda e Bashkuar” shpesh kthehej në “Islanda e Bashkuar”, ndërsa “Sleepy Joe” bëhej “shpresë për gjumë”. Matt Swiss nga kompania Tolmo konfirmoi në mënyrë të pavarur rikuperimin e një liste me përputhje të lartë me të dhënat e brendshme të Apple. Kompania nuk ka komentuar direkt për përmbajtjen ose madhësinë e listës, duke thënë se përdoruesit mund të shkruajnë çdo fjalë apo shprehje pavarësisht sugjerimeve. Zbulimi ngre debate mbi ndikimin e algoritmeve teknologjike në komunikim dhe kufirin mes parandalimit të përmbajtjeve fyese dhe filtrimit të shprehjeve politike.