Nuk është vetëm ushqimi që ndikon në yndyrat e gjakut. Një faktor i përditshëm mund të ndryshojë më shumë sesa mendoni
Gjumi i dobët dhe lodhja e vazhdueshme janë ndër shenjat më të zakonshme të stresit. Stresi është reagim natyror i organizmit ndaj situatave sfiduese, por kur zgjat, pasojat mund të shtrihen përtej gjendjes emocionale.
Gjatë periudhave të ngarkuara, shumë njerëz konsumojnë më tepër ushqime kalorike, lëvizin më pak dhe flenë keq. Këto ndryshime mund të ndikojnë në peshën trupore dhe në nivelin e yndyrave në gjak. Një çokollatë ose një qese patatinash nuk e rrit menjëherë kolesterolin, por zakonet që përsëriten për muaj të tërë mund të bëhen problem.
Pikërisht për këtë arsye, lidhja mes stresit dhe kolesterolit nuk mund të shpjegohet vetëm me një vakt apo me një natë pa gjumë.
Si ndikon stresi në kolesterol?
Vështirësitë në punë, konfliktet në marrëdhënie, kujdesi për një familjar të sëmurë apo përgjegjësitë e shumta mund ta mbajnë organizmin në gjendje tensioni. Pasojnë pagjumësia, zgjimi me lodhje, uria më e shpeshtë dhe mungesa e energjisë për aktivitet fizik.
Jo çdo periudhë stresuese nënkupton përkeqësim të shëndetit. Megjithatë, stresi kronik mund të kontribuojë në ndryshime të pafavorshme të profilit lipidik përmes disa mekanizmave.
Hormonet e stresit. Kur përballemi me tension, organizmi çliron kortizol dhe adrenalinë. Ekspozimi i zgjatur ndaj kortizolit mund të ndikojë në metabolizmin e yndyrave dhe në rregullimin e sheqerit në gjak.
Glukoza dhe acidet yndyrore. Për t'u përgatitur për reagim, trupi mobilizon burime energjie. Kjo mund të ndryshojë mënyrën e përpunimit të yndyrave dhe, në disa raste, të ndikojë në trigliceride.
Ushqyerja emocionale. Ëmbëlsirat, ushqimet e shpejta dhe produktet me shumë yndyra të ngopura shpesh bëhen zgjedhje të përditshme gjatë stresit. Konsumimi i shpeshtë i tyre mund të rrisë kolesterolin LDL.
Gjumi i pamjaftueshëm. Netët e shkurtra ndikojnë në oreks, metabolizëm dhe shëndetin kardiovaskular.
Mungesa e lëvizjes. Lodhja na bën të qëndrojmë më shumë ulur, gjë që mund të përkeqësojë trigliceridet dhe parametrat e tjerë lipidikë.
A e rrit stresi drejtpërdrejt kolesterolin LDL?
Studimet kanë gjetur lidhje mes stresit kronik dhe profilit lipidik jo të favorshëm, por nuk është vërtetuar plotësisht se vetë stresi e rrit drejtpërdrejt LDL-në te çdo person.
Prandaj, një rezultat i lartë nuk duhet t'i atribuohet automatikisht stresit. Trashëgimia, ushqyerja, pesha, aktiviteti fizik, hormonet dhe sëmundje të caktuara ndikojnë gjithashtu në vlerat e kolesterolit. Dallimi ndërmjet një dite të vështirë dhe tensionit që vazhdon me javë ose muaj është thelbësor.
Kur ushqimi bëhet ngushëllim
Ushqimi është pjesë e kënaqësisë dhe marrëdhënieve shoqërore. Nuk ka asgjë të pazakontë të dëshirojmë diçka të shijshme pas një dite të lodhshme. Problemi shfaqet kur ngrënia bëhet mënyra kryesore për të përballuar emocionet.
Përpara se të hapni frigoriferin, pyesni veten: A kam vërtet uri? A jam i lodhur? A jam nën stres apo thjesht i mërzitur? A kam nevojë për pushim, shoqëri ose mbështetje?
Këto pyetje mund t'ju ndihmojnë të dalloni urinë fizike nga nevoja emocionale për ushqim, pa e kthyer çdo zgjedhje ushqimore në arsye për faj.
Gjumi dhe aktiviteti fizik kanë rëndësi
Ushqyerja është vetëm një pjesë e tablosë. Kur nuk flemë mjaftueshëm, kontrolli i oreksit bëhet më i vështirë dhe energjia për lëvizje pakësohet. Edhe pse aktiviteti fizik zakonisht ka efekt modest në uljen e drejtpërdrejtë të LDL-së, ai ndihmon në kontrollin e peshës, uljen e triglicerideve dhe mbrojtjen e zemrës.
Në ditët e vështira nuk nevojitet stërvitje rraskapitëse. Një shëtitje, ushtrime të lehta ose dhjetë minuta lëvizje janë një fillim i vlefshëm.
Çfarë të bëni kur stresi prish rutinën?
Synoni shtatë deri në nëntë orë gjumë në natë, ecni rregullisht sipas mundësive dhe praktikoni frymëmarrje të ngadaltë ose teknika relaksimi. Zgjidhni ushqime të balancuara, kufizoni yndyrat e ngopura dhe kërkoni mënyra konkrete për të lehtësuar ngarkesën psikologjike.
Nëse kolesteroli është i lartë, kontrolloni profilin lipidik dhe diskutoni rezultatet me mjekun. Menaxhimi i stresit e mbështet shëndetin, por nuk e zëvendëson trajtimin kur ai nevojitet.
Ndryshimet e vogla, të mbajtura gjatë, vlejnë më shumë se përpjekjet e përsosura që zgjasin vetëm pak ditë. Nëse stresi vazhdon të pengojë gjumin, ushqyerjen ose funksionimin e përditshëm, këshillimi me një profesionist shëndetësor mund të ndihmojë për të gjetur zgjidhje të përshtatshme. /Telegrafi/
