Mango është një frut tropikal i pasur me vitamina, antioksidantë dhe përbërës të tjerë të dobishëm për shëndetin. Ai është i njohur për shijen e ëmbël dhe aromën karakteristike, por për të përfituar sa më shumë nga vlerat e tij ushqyese, është e rëndësishme të dini si të dalloni një mango të pjekur. Pjekuria nuk ndikon vetëm në shijen dhe strukturën e frutit, por edhe në përmbajtjen e disa vitaminave, sheqernave natyrale dhe antioksidantëve.
1. Si të dalloni një mango të pjekur?
Ngjyra nuk është gjithmonë treguesi më i mirë për të përcaktuar nëse një mango është gati për konsum. Kjo ndodh sepse varietetet e ndryshme kanë ngjyra të ndryshme, të cilat mund të variojnë nga jeshile dhe e verdhë deri në portokalli dhe të kuqe. Për të zgjedhur një mango të pjekur, kushtojini vëmendje këtyre tre treguesve:
Prekja: Shtypeni lehtë frutin me gishta. Një mango e pjekur duhet të jetë pak e butë, ndërsa një mango e papjekur është zakonisht shumë e fortë.
Aroma: Afrojeni pranë hundës dhe nuhateni në pjesën e kërcellit. Një mango e pjekur zakonisht ka aromë të ëmbël dhe frutore.
Pamja: Shmangni frutat që kanë mavijosje, dëmtime ose njolla lëngu në lëkurë.
2. Si ta piqni dhe ta ruani mangon?
Nëse nuk planifikoni ta konsumoni menjëherë, mund të blini një mango pak më të fortë dhe ta lini të piqet në temperaturën e dhomës. Një mënyrë për të përshpejtuar procesin është vendosja e saj në një qese letre. Mango vazhdon të piqet edhe pasi është shkëputur nga pema. Pasi ta keni prerë, pjesën e mbetur ruajeni në frigorifer për maksimumi pesë ditë. Nëse dëshironi ta mbani për një periudhë më të gjatë, mund ta vendosni në ngrirje, ku mund të ruhet deri në gjashtë muaj.
3. Si ndikon pjekuria në vlerat ushqyese?
Gjatë procesit të pjekjes, përbërja ushqyese e mangos ndryshon. Disa lëndë ushqyese dhe përbërës bimorë mund të rriten, ndërsa të tjerë mund të pakësohen.
Gjatë pjekjes mund të rritet përmbajtja e:
- Sheqernave natyrale, duke e bërë frutin më të ëmbël.
- Disa vitaminave të grupit B, si B1, B2, B3 dhe B6.
- Acideve yndyrore omega-3 dhe omega-6.
- Karotenoideve, përfshirë beta-karotenin, veçanërisht në lëkurë.
- Polifenoleve, të cilat kanë veti antioksiduese.
Nga ana tjetër, vitamina C ka tendencë të ulet ndërsa mango piqet. Megjithatë, edhe kur është plotësisht e pjekur, ajo mbetet një burim i mirë i kësaj vitamine. Edhe përmbajtja e fibrave dhe antioksidantëve mund të ndryshojë në varësi të varietetit dhe mënyrës së ruajtjes.
4. A kanë të gjitha mangot të njëjtën ngjyrë?
Jo. Mango mund të ketë ngjyrë jeshile, verdhë, portokalli, të kuqe apo edhe vjollcë, në varësi të varietetit dhe shkallës së pjekurisë.
Disa nga varietetet më të njohura janë:
Tommy Atkins: Ka shije pak më të thartë dhe më shumë fibra.
Kent: Ka aromë tropikale dhe shije të ëmbël.
Honey (Ataulfo): Ka ngjyrë të verdhë dhe shije shumë të ëmbël.
Keitt: Ka lëkurë jeshile dhe tul të verdhë.
Haden: Ka kombinim të ngjyrave të kuqe, jeshile dhe të verdhë.
