Gjykata Ndërkombëtare e Drejtësisë në Hagë e ka shpallur Mianmarin përgjegjës për gjenocidin e kryer ndaj pakicës myslimane Rohingya, në një vendim që shënon një moment historik dhe mund të ndikojë në çështje të tjera të së drejtës ndërkombëtare, duke përfshirë edhe akuzat kundër Izraelit për konfliktin në Gaza.
Me nëntë vota pro dhe gjashtë kundër, organi më i lartë gjyqësor i Kombeve të Bashkuara arriti për herë të parë në 80 vitet e ekzistencës së tij në konkluzionin se një shtet ka kryer gjenocid.
Të lidhura
None found
Gjatë periudhës 2016-2017, forcat ushtarake të Mianmarit zhvilluan një operacion të dhunshëm kundër komunitetit Rohingya, duke vrarë civilë, djegur vendbanime dhe duke i detyruar qindra mijëra njerëz të iknin drejt Bangladeshit.
Sipas gjykatës, vrasjet në masë, dhuna seksuale dhe sulmet ndaj fëmijëve tregojnë se operacionet ushtarake kishin si qëllim shkatërrimin e një pjese të madhe të kësaj pakice.
Mianmari i ka hedhur poshtë akuzat, duke argumentuar se ushtria po kryente operacione kundër grupeve terroriste. Megjithatë, gjykata e refuzoi këtë justifikim, duke theksuar se forcat ushtarake nuk kishin bërë dallim midis civilëve dhe luftëtarëve.
Rasti u soll në Hagë në vitin 2019 nga Gambia, një shtet afrikan që kërkoi që Mianmari të mbante përgjegjësi për shkeljen e Konventës së Gjenocidit.
Vendimi konsiderohet si një precedent i rëndësishëm edhe për çështjen e ngritur nga Afrika e Jugut kundër Izraelit, i cili akuzohet për gjenocid në Rripin e Gazës. Izraeli i mohon këto akuza.
Pozicioni i gjykatës ka ngjallur shqetësime edhe në Uashington. Administrata Trump e ka kritikuar qasjen e saj, ndërsa ambasadori amerikan në OKB, Mike Waltz, ka paralajmëruar se ulja e pragut ligjor për të vërtetuar gjenocidin mund të përdoret në të ardhmen kundër ushtarëve amerikanë.
Gjykata i ka urdhëruar Mianmarit të kompensojë viktimat, të lejojë kthimin e sigurt dhe vullnetar të refugjatëve, si dhe t’u rikthejë pronat e humbura.
Megjithatë, zbatimi i vendimit mbetet i pasigurt. Edhe pse vendimet e Gjykatës Ndërkombëtare të Drejtësisë janë përfundimtare dhe detyruese, ajo nuk ka mekanizma për t’i zbatuar ato vetë. Këshilli i Sigurimit i OKB-së mund të ndërhyjë përmes një rezolute.
Ndërkohë, më shumë se 1.2 milionë Rohingya jetojnë në kampe refugjatësh në Bangladesh, në kushte të vështira dhe pa një perspektivë të qartë për t’u kthyer.
“Ne nuk duam të jetojmë përgjithmonë në kampe refugjatësh. Duam të kthehemi në vendin tonë, me të drejtat, shtetësinë dhe dinjitetin tonë të rikthyer”, tha Murshid Alam, një nga të mbijetuarit e masakrave.








