Aktgjykimi i ri ndaj Thaçit dhe rreziku i tensioneve të reja në Kosovë

Më 16 shtator, katër ish-drejtues të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës – Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Rexhep Selimi dhe Jakup Krasniqi – u dënuan me gjithsej 81 vjet burgim për krime lufte, një aktgjykim që shkaktoi pakënaqësi të gjerë.

Më 17 nëntor, Dhomat e Specializuara në Hagë, të njohura edhe si Gjykata Speciale, i shqiptuan ish-presidentit Hashim Thaçi një dënim prej 17 muajsh burg për vepra të lidhura me pengimin e drejtësisë. Ky vendim provokoi një valë të re reagimesh politike dhe publike në Kosovë.

Të lidhura

None found

Formacionet politike dhe organizatat e dala nga lufta e kritikuan ashpër vendimin e fundit, ndërsa institucionet qendrore u shprehën më me maturi. Reaguan gjithashtu qytetarët, si në hapësirën publike ashtu edhe në rrjetet sociale.

Këto zhvillime ngrenë pyetje nëse ky aktgjykim mund të ndryshojë qëndrimet dhe strategjitë e partive ndaj Gjykatës Speciale, si dhe nëse rrezikon të thellojë mosbesimin shoqëror ndaj saj e të ndikojë në perceptimin për drejtësinë ndërkombëtare dhe partnerët perëndimorë.

Analisti Agon Maliqi vlerëson se reagimet ishin brenda pritshmërive, por mbetet për t’u parë nëse partitë do ta fuqizojnë diskursin kundërshtues ndaj Gjykatës Speciale. Sipas tij, vendimi mund ta rrisë presionin mbi Partinë Demokratike të Kosovës që të mbajë një qëndrim më të ashpër ndaj gjykatës dhe mund të ndikojë në zhvillimet e brendshme të saj, përfshirë zgjedhjen e kryetarit të ri dhe konsensusin midis Lëvizjes Vetëvendosje dhe PDK-së për një strategji të përbashkët lidhur me procesin e apelit në Hagë.

Maliqi i thotë Radios Evropa e Lirë se vendimi mund të ndikojë në gjendjen e brendshme politike të PDK-së, pasi rrit trysninë e bazës elektorale për një qasje disi më të rreptë ndaj Gjykatës Speciale.

Ai thekson se përdorimi i një fjalori të ashpër për vendimet gjyqësore e vendos Kosovën në një pozitë negative në sytë e partnerëve ndërkombëtarë, por sipas tij Bashkimi Evropian nuk ka ndonjë mekanizëm konkret ndëshkues.

Rrezikun më të madh Maliqi e sheh te kthimi në agjendë i ndryshimeve ligjore përmes Ligjit për Gjykatën Speciale pa u koordinuar me BE-në. Sipas tij, një pasojë konkrete negative do të ishte rënia e mëtejshme e mbështetjes politike për Kosovën, nëse ndryshimi i Ligjit për Dhomat e Specializuara rikthehet në axhendë pa dialog dhe koordinim me BE-në, e cila mban në dorë vendimin për mandatin e kësaj gjykate.

PDK-ja njoftoi të enjten se ka arritur marrëveshje me LVV-në për të proceduar në Kuvend një projektligj të ri për ndryshimin e Ligjit për Gjykatën Speciale. Marrëveshja duket se e kthen në pikën zero procesin e nisur më 6 tetor.

Më 18 shtator, në Prishtinë u mbajt një protestë kundër dënimit për krime lufte të ish-udhëheqësit të UÇK-së, ku një protestues mbante një portret të madh të Hashim Thaçit.

Sociologu dhe analisti Artan Muhaxhiri vlerëson se reagimi i qytetarëve ndaj vendimit të 17 nëntorit duhet parë në kontekstin e procesit të përgjithshëm në Hagë, veçanërisht pas aktgjykimit të 16 shtatorit.

Ai i thotë Radios Evropa e Lirë se reagimi ndaj aktgjykimit të 17 nëntorit nuk do të jetë thjesht emocional; ai do të përfshijë një sërë elementesh të një procesi të ndërlikuar sociokulturor, ku ndërthuren kujtesa kolektive e luftës, perceptimi për sakrificën e popullit dhe të UÇK-së, identiteti kombëtar, përvojat e pasluftës dhe pritshmëritë e qytetarëve për drejtësi.

Sipas Muhaxhirit, një pjesë e madhe e qytetarëve nuk e perceptojnë më Gjykatën Speciale vetëm si një institucion që gjykon individë për përgjegjësi penale, por edhe si një institucion që, në këtë perceptim, e ka deformuar rrëfimin historik për luftën e Kosovës.

Ai paralajmëron se kjo mund ta kthejë kujtesën e luftës në burim ndasish shoqërore. Nëse gjykata i dënon udhëheqësit kryesorë të luftës në këtë mënyrë, kujtesa kolektive shndërrohet në fushëbetejë: njëra palë thotë se po gjykohen çlirimtarët, ndërsa tjetra insiston se po gjykohen individët, jo i tërë populli. Kjo, sipas tij, e ushqen rrezikun e polarizimit social dhe thellon çarjet.

Muhaxhiri shton se nxitja e këtyre ndasive rrezikon të bëhet pjesë e përplasjeve midis identiteteve politike dhe shoqërore të grupeve të ndryshme.

Më 16 shtator, një protestues valëviste flamurin e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës para selisë së Misionit të Bashkimit Evropian për Sundim të Ligjit në Kosovë në Prishtinë, gjatë një proteste pas dënimit të ish-drejtuesve të UÇK-së për krime lufte.

Muhaxhiri vlerëson se pakënaqësia ndaj vendimeve të Gjykatës Speciale mund të ndikojë edhe në raportin e qytetarëve me drejtësinë ndërkombëtare dhe partnerët perëndimorë. Sipas tij, besimi i qytetarëve të Kosovës te Perëndimi është ndërtuar kryesisht mbi mbështetjen historike gjatë viteve ’90 dhe ndërhyrjen e NATO-s më 1999, por ky besim mund të jetë i ndjeshëm ndaj zhvillimeve të tilla.

Sipas tij, rreziku nuk qëndron te një kthesë e shpejtë antiperëndimore e qytetarëve, por te gërryerja graduale e besimit: ndjenja miqësore mbetet, por bëhet më e pasigurt, çka është tejet problematike për një shtet si Kosova që ka nevojë për ndihmën e pakursyer të aleatëve për të përmbushur aspiratat integruese.

Muhaxhiri thekson se partitë politike kanë përgjegjësi të veçantë, sidomos nëse ndryshimi i ligjit për Gjykatën Speciale kthehet në agjendë. Ai nënvizon se çdo nismë duhet të mbështetet në argumente profesionale dhe të koordinohet me partnerët ndërkombëtarë, për të shmangur perceptimin e ndërhyrjes politike në drejtësi.

Muhaxhiri konsideron se Kosova mbetet përballë sfidës se si do t’i menaxhojë pasojat politike dhe shoqërore të procesit në Hagë, pa i thelluar përçarjet e brendshme dhe pa dëmtuar marrëdhëniet me aleatët.


Shtuar më 20.11.2026 09:04

grandpashabet girişBursa Escortgrandpashabet girişjojobetgrandpashabetgrandpashabetgrandpashabetgrandpashabetgrandpashabetgrandpashabet güncel girişdeneme bonusucasinofast güncel girişstarzbetonline notarylimanbetgiftcardmall/mygiftmarsbahismarsbahiskavbetgrandpashabetTürk İfşajojobetjojobetmarsbahisbahis siteleribahis siteleriGrandpashabet girişjojobet