
Sekretari amerikan i Luftës, Pete Hegseth, ka nxjerrë një memorandum të klasifikuar që kufizon bashkëpunimin ushtarak me Kanadanë, ka raportuar gazeta The Washington Post, duke iu referuar zyrtarëve anonimë. Megjithatë, Otava ka deklaruar se nuk ka parë asnjë provë për ndonjë ndryshim në partneritetin që ekziston prej dekadash.
Marrëdhëniet midis dy vendeve themeluese të NATO-s janë përkeqësuar gjatë administratës së presidentit amerikan Donald Trump, i cili ka sugjeruar vazhdimisht që vendi fqinj të bëhet “shteti i 51-të” i SHBA-së dhe ka vendosur disa raunde tarifash të larta ndaj mallrave kanadeze, duke akuzuar Otavën se po “përfiton padrejtësisht” nga SHBA-ja.
Në një artikull të botuar të shtunën, The Washington Post citoi një zyrtar të njohur me direktivën, sipas të cilit Kanadaja ka të ngjarë t’i konsiderojë kufizimet si një “shuplakë në fytyrë”. Megjithatë, gazeta pranoi se nuk e kishte parë memorandumin që Pentagoni dyshohet se kishte shpërndarë javën e kaluar.
Zëdhënësi i Pentagonit, Sean Parnell, i tha shtypit se “ky udhëzim nuk ndikon në bashkëpunimin për inteligjencën e mbrojtjes, komandën tonë të përbashkët dypalëshe NORAD apo bashkëpunimin tonë përmes NATO-s”.
I themeluar në vitin 1958, Komanda e Mbrojtjes Hapësinore Ajrore të Amerikës së Veriut (NORAD) është një organizatë e përbashkët amerikano-kanadeze, përgjegjëse për monitorimin e kërcënimeve të mundshme ndaj hapësirës ajrore të Amerikës së Veriut dhe rrugëve detare
Duke folur të shtunën, senatori republikan amerikan Mike Rounds tha se direktiva e pretenduar kishte për qëllim vetëm “kufizimin e disa angazhimeve shoqërore”, përfshirë pjesëmarrjen e zyrtarëve amerikanë të mbrojtjes në aktivitetet e instituteve kërkimore kanadeze.
“Ne nuk presim ndonjë ndryshim real në mënyrën se si kanë funksionuar gjërat gjatë vitit të fundit ose vitit e gjysmë”, shtoi ligjvënësi.
Ministri kanadez i Mbrojtjes, David McGuinty, tha se nuk kishte “parë asnjë provë të çfarëdo lloj ndryshimi” dhe këmbënguli se ushtritë kanadeze dhe amerikane vazhdonin të punonin “ngushtësisht së bashku”.
“Unë nuk e kam parë dokumentin”, shtoi ai.
Në shtator, kryeministri kanadez Mark Carney i tha gazetës The New York Times se, ndonëse e kishte konsideruar një ndërhyrje ushtarake të udhëhequr nga SHBA-ja kundër vendit të tij si një “rrezik ekstremisht të vogël, por me pasoja të mëdha… do të ishte e papërgjegjshme të mos përgatiteshim” për një skenar të tillë.
Në fillim të këtij viti, gazeta The Globe and Mail raportoi se ushtria kanadeze kishte hartuar një model reagimi ndaj një pushtimi hipotetik amerikan, si dhe një përgjigje të mundshme që do të përfshinte luftë guerile, të frymëzuar nga operacionet e muxhahedinëve afganë kundër trupave sovjetike gjatë luftës së viteve 1979-1989.
Nga ana e saj, Uashingtoni akuzoi zyrtarët kanadezë se po përpiqeshin të ndërhynin në zgjedhjet afatmesme amerikane, një akuzë që Otava e ka mohuar.
Në gusht, presidenti amerikan e riemërtoi Liqenin Ontario, i cili ndodhet në kufirin verior, duke e quajtur “Liqeni i Amerikës”. Ky veprim erdhi pas përshkallëzimit të luftës tregtare, pasi negociatat midis Uashingtonit dhe Otavës dështuan në fillim të po atij muaji.
Më pas, Trump vendosi tarifa prej 50% ndaj automjeteve, kamionëve, pjesëve të automjeteve dhe çelikut kanadez, të cilat iu shtuan tarifave prej 50% të vendosura më herët ndaj importeve kanadeze me vlerë rreth 20 miliardë dollarë.
Otava u përgjigj duke njoftuar vendosjen e tarifave deri në 50% ndaj rreth 700 produkteve amerikane, përfshirë çelikun, aluminin, produktet e qumështit, pajisjet elektroshtëpiake dhe makineritë bujqësore.
Në sfondin e tensioneve në rritje me Uashingtonin, Kanadaja ka kërkuar të përmirësojë marrëdhëniet me Kinën. Carney e ka përshkruar Pekinin si një partner më “të parashikueshëm” sesa SHBA-ja.
Otava ka thelluar gjithashtu lidhjet me Bashkimin Evropian, duke u bërë në fillim të këtij viti vendi i parë joevropian që merr pjesë në programin e tij të prokurimit të mbrojtjes SAFE, me vlerë 150 miliardë euro (170 miliardë dollarë). Kjo nismë është pjesë e militarizimit më të gjerë të Brukselit në kuadër të strategjisë së tij Readiness 2030, e cila e cilëson Rusinë si një kërcënim të madh për sigurinë.